Chúng ta rất dễ nhận ra một người đi lễ trễ.
Dễ thấy một bạn không thuộc bài hát.
Dễ để ý một người ít tham gia sinh hoạt.
Dễ nhận xét một anh chị phục vụ không nhiệt tình.
Dễ nghĩ rằng một người “không đủ đạo đức” chỉ vì họ có cách sống khác với mình.
Nhưng điều mình nhìn thấy thường chỉ là một phần rất nhỏ của câu chuyện.
Mình không biết người đó vừa trải qua chuyện gì.
Không biết họ đang mang trong lòng điều gì.
Không biết họ đã cố gắng bao nhiêu để vẫn có thể bước vào nhà thờ ngày hôm đó.
Và càng không biết hết hành trình đức tin của họ.
Thế nhưng, chỉ từ một vài điều mình nhìn thấy, mình lại có thể nhanh chóng tạo ra một câu chuyện hoàn chỉnh về họ trong đầu.
“Người này là như thế.”
Có lẽ đó chính là lúc nhận xét bắt đầu trở thành phán xét.
Một điều khá thú vị là mỗi người có một hình dung khác nhau về thế nào là “một người Công giáo tốt”.
Với người này, đó là đi lễ đầy đủ.
Với người khác, đó là tích cực phục vụ.
Có người nghĩ phải tham gia thật nhiều hoạt động của giáo xứ.
Có người lại coi trọng việc cầu nguyện và đời sống cá nhân.
Có người quen với những sinh hoạt đạo đức từ nhỏ.
Có người mới bắt đầu tìm hiểu đức tin.
Vậy nên, khi một người không giống mình, mình rất dễ nghĩ rằng họ đang làm sai.
Nhưng khác mình không có nghĩa là sai.
Một người ít nói trong sinh hoạt không nhất thiết là người không quan tâm.
Một người không tham gia nhiều hoạt động không có nghĩa là họ không yêu Giáo hội.
Một người đang có những câu hỏi về đức tin cũng không đồng nghĩa với việc họ đã mất niềm tin.
Có những điều chỉ Thiên Chúa mới biết được đầy đủ.
Còn mình thì thường chỉ nhìn thấy một lát cắt rất nhỏ.
Điều đáng sợ nhất của sự phán xét không phải chỉ là việc một người bị tổn thương.
Mà là đôi khi, họ bắt đầu tin rằng mình không thuộc về nơi này.
Một bạn trẻ lần đầu đến sinh hoạt nhưng bị nhận xét vì không biết những quy định của nhóm.
Một người trở lại nhà thờ sau một thời gian dài nhưng cảm thấy ánh mắt của mọi người quá nặng nề.
Một bạn đang cố gắng sống đức tin nhưng liên tục nghe những lời so sánh.
Ban đầu chỉ là một câu nói.
Nhưng nếu nó lặp lại đủ nhiều, người ta có thể bắt đầu tự hỏi:
“Có lẽ mình không phù hợp với cộng đoàn này.”
Và rồi họ bước ra.
Không phải vì họ không cần Thiên Chúa.
Có thể chỉ vì họ không còn cảm thấy mình được đón nhận bởi những người đang nói về Thiên Chúa.
Đó là điều mà mỗi người trong cộng đoàn cần phải suy nghĩ.
Không phán xét không có nghĩa là thấy điều sai mà mặc kệ.
Có những lúc chúng ta cần góp ý, nhắc nhở hoặc giúp một người nhận ra điều họ đang làm chưa đúng.
Nhưng có một sự khác biệt rất lớn giữa việc giúp một người tốt hơn và việc đóng dấu họ bằng một lỗi lầm.
Một lời góp ý xuất phát từ yêu thương sẽ muốn người khác trưởng thành.
Còn phán xét thường chỉ muốn chứng minh rằng: “Tôi đúng, còn bạn sai.”
Có lẽ trước khi nói về một người, mình nên tự hỏi:
“Mình đang muốn giúp họ, hay chỉ muốn nói ra để cảm thấy mình tốt hơn?”
Câu hỏi ấy có thể khiến mình im lặng đúng lúc.
Thật ra, nếu thành thật với bản thân, ai trong chúng ta cũng từng có những điều không muốn người khác biết.
Có những lần mình đi lễ nhưng tâm trí chẳng ở đó.
Có những lúc mình cầu nguyện rất ít.
Có những điều mình biết là chưa tốt nhưng vẫn đang loay hoay thay đổi.
Nếu mình mong người khác kiên nhẫn với những thiếu sót của mình, có lẽ mình cũng cần học cách kiên nhẫn với thiếu sót của họ.
Bởi cộng đoàn không phải là nơi tập hợp những người hoàn hảo.
Giáo xứ là nơi những con người còn nhiều giới hạn cùng nhau tìm cách đến gần Chúa hơn.
Và trên hành trình đó, mỗi người sẽ có một tốc độ khác nhau.
Có người đi nhanh.
Có người đi chậm.
Có người từng đi rất xa rồi quay lại.
Có người vẫn đang loay hoay tìm đường.
Điều họ cần đôi khi không phải một lời kết luận.
Mà là một người sẵn sàng đi cùng.
Có lẽ lần tới, khi mình chuẩn bị nói: “Người đó sao mà…”
Hãy thử dừng lại một chút.
Mình có thật sự biết câu chuyện của họ không?
Mình có đang nhìn họ bằng sự thật, hay bằng những gì mình tự suy đoán?
Và nếu mình ở trong hoàn cảnh của họ, mình có muốn được người khác đối xử như vậy không?
Chúng ta không thể kiểm soát mọi suy nghĩ xuất hiện trong đầu.
Nhưng chúng ta có thể lựa chọn cách mình đối xử với người khác.
Có thể mình vẫn nhận ra một điều chưa đúng.
Có thể mình vẫn không đồng ý với một cách sống nào đó.
Nhưng thay vì nhanh chóng kết luận về một con người, mình có thể chọn lắng nghe trước khi phán xét, góp ý trước khi lên án, và thương người trước khi gắn cho họ một nhãn nào đó.
Bởi cuối cùng, chúng ta không đến nhà thờ để chứng minh rằng mình tốt hơn người khác.
Chúng ta đến vì mình cũng cần được Chúa thương xót.
Và nếu chính mình cũng đang cần lòng thương xót ấy, có lẽ mình cũng nên học cách trao nó cho những người đang cùng mình bước đi.
